ถามมา-ตอบไป: ขนาดกล่องเลี้ยงผึ้งโพรงมาตรฐานและจุดควรระวัง
คำถาม: ขนาดกล่องเลี้ยงผึ้งโพรงมาตรฐานควรทำกว้าง ยาว สูง เท่าไหร่ และมีจุดไหนต้องระวังเป็นพิเศษ?
คำตอบ: "ขนาดที่นิยมใช้กันทั่วไปจะอยู่ราว กว้าง 25-30 ซม. × ยาว 45-55 ซม. × สูง 25-30 ซม. (วัดด้านในเป็นหลัก) และใช้ไม้หนาประมาณ 1.5-2.5 ซม. ครับ" ขนาดช่วงนี้กำลังดีสำหรับผึ้งโพรงไทย ให้พื้นที่สร้างรวงตัวอ่อนและรวงน้ำหวานได้พอเหมาะ ไม่เล็กจนผึ้งแออัดหรือร้อนอบอ้าว และไม่ใหญ่เกินไปจนฝูงผึ้งใหม่คุมพื้นที่ไม่ทั่วถึงครับ
| รูปแบบกล่อง | สัดส่วนโดยประมาณ (กว้าง × ยาว × สูง) | จุดเด่นในการใช้งาน |
|---|---|---|
| กล่องแนวนอนมาตรฐาน | ประมาณ 28-30 × 50-55 × 28-30 ซม. | มีพื้นที่ผิวกว้างให้ผึ้งสร้างรวงเรียงตัวได้หลายแผ่น เก็บน้ำหวานและเกสรได้สะดวก เปิดตรวจเช็กและเก็บผลผลิตง่าย |
| กล่องทรงกะทัดรัด / กล่องล่อ | ประมาณ 25 × 40-45 × 25 ซม. | น้ำหนักเบา ยกย้ายสะดวก เหมาะสำหรับล่อฝูงผึ้งใหม่หรือเริ่มต้นเลี้ยงในพื้นที่จำกัด |
- ความหนาของไม้และการหดตัวบิดงอ: ไม้บางเกินไป (เช่น ต่ำกว่า 1.2-1.5 ซม.) จะกันความร้อน-ความเย็นได้ไม่ดี และเมื่อไม้แห้งหรือโดนแดดฝนอาจบิดงอจนเกิดช่องโหว่ให้มดหรือผีเสื้อกลางคืนลอดเข้าได้
- กลิ่นไม้ฉุนหรือสารเคมีตกค้าง: หลีกเลี่ยงไม้ที่มีกลิ่นฉุนแรงหรือผ่านการเคลือบสี น้ำมันสน ทินเนอร์ หรือสารกันบูดที่มีกลิ่นรุนแรง เพราะอาจทำให้ผึ้งไม่เข้าหรือทิ้งรังหนีได้
- ความสนิทของฝาปิดและรอยต่อ: ฝาปิดด้านบนหรือด้านข้างต้องแนบสนิท กันน้ำฝนไหลซึมลงไปโดนรวงผึ้ง และไม่ให้ลมโกรกจนรวงเย็นหรือชื้นแฉะ
- ผิวไม้ด้านในและคานเกาะรวง: ขัดผิวไม้ไม่ให้เสี้ยนแหลมทิ่มแทงรวงหรือบาดตัวผึ้ง และออกแบบคานหรือเพดานกล่องให้ผึ้งเกาะสร้างรวงได้มั่นคง ไม่หลุดร่วงง่ายเมื่ออากาศร้อน
- ผึ่งแดดผึ่งลมให้กลิ่นไม้จางลง: กล่องไม้ใหม่ที่เพิ่งตัดหรือขัดเสร็จควรวางผึ่งลมไว้สักระยะก่อนใช้งาน เพื่อให้กลิ่นสดของเนื้อไม้ลดลง
- จัดวางกล่องให้พ้นแดดจัดและน้ำขัง: ต่อให้กล่องขนาดมาตรฐานดีแค่ไหน หากวางตากแดดจัดทั้งวันหรือพื้นชื้นแฉะ ผึ้งก็เครียดและย้ายหนีได้ง่ายเช่นกัน



































































































